Prawo spadkowe
Odrzucenie spadku
Spadek może obejmować nie tylko nieruchomości, pieniądze i wartościowe rzeczy, ale również zobowiązania pozostawione przez zmarłego. Jeżeli istnieje ryzyko znacznego zadłużenia albo spadkobierca z innych powodów nie chce dziedziczyć, może rozważyć odrzucenie spadku.
Decyzja dotyczy jednak całego spadku — nie można zatrzymać wartościowego składnika i jednocześnie odrzucić samych długów.
Na odrzucenie spadku jest określony termin
Oświadczenie można złożyć w ciągu sześciu miesięcy od chwili, w której spadkobierca dowiedział się o podstawie swojego powołania do spadku. Nie zawsze będzie to więc dokładnie dzień śmierci spadkodawcy. W rodzinach, w których wcześniejsi spadkobiercy kolejno odrzucają spadek, następna osoba może dowiedzieć się o swoim powołaniu dopiero później.
Po odrzuceniu trzeba sprawdzić, kto dziedziczy w następnej kolejności
Osoba odrzucająca spadek jest traktowana przy dziedziczeniu tak, jak gdyby nie dożyła jego otwarcia. Może to doprowadzić do powołania jej dzieci, w tym dzieci małoletnich. Obecnie nie w każdej sytuacji odrzucenie spadku w imieniu dziecka wymaga wcześniejszej zgody sądu, ale wyjątek ma konkretne warunki. Dlatego przy odrzucaniu zadłużonego spadku analizuję całe następstwo dziedziczenia, aby formalności nie zakończyły się wyłącznie na oświadczeniu jednej osoby.
Pierwsza rozmowa do niczego nie zobowiązuje. Odbieram osobiście, pon–pt 8:00–16:00.
Od terminu – w tej sprawie ważne jest, kiedy dowiedziałeś się o swoim powołaniu do spadku.
- Sprawdzamy, ile czasu zostało na złożenie oświadczenia
- Ustalamy, kto będzie dziedziczył po Twoim odrzuceniu spadku
- Przygotowuję potrzebne dokumenty i wskazuję, jak zabezpieczyć także sytuację dzieci
Co robię w tej sprawie
Co obejmuje prowadzenie tej sprawy
Prowadzę sprawy dotyczące odrzucenia spadku w Częstochowie, w szczególności gdy spadek może obejmować długi, do dziedziczenia dochodzą kolejne osoby albo konieczne jest złożenie oświadczenia w imieniu dziecka. Pomoc kancelarii obejmuje analizę terminu na odrzucenie spadku, kolejności dziedziczenia, sytuacji małoletnich spadkobierców oraz skutków przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza.
- Ustalam podstawę i kolejność dziedziczenia.
- Wyliczam termin na złożenie oświadczenia.
- Analizuję ryzyko związane z długami spadkowymi.
- Sprawdzam skutki odrzucenia dla dzieci i dalszej rodziny.
- Oceniam, czy potrzebne jest zezwolenie sądu dotyczące dziecka.
- Przygotowuję potrzebne wnioski i dokumenty.
- Pomagam w sprawach po przekroczeniu ustawowego terminu.
- Reprezentuję klienta w postępowaniu sądowym.
Najczęstsze pytania
Zanim zadzwonisz
Ile czasu mam na odrzucenie spadku?
Termin na złożenie oświadczenia wynosi sześć miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swojego powołania do spadku. Nie zawsze jest to dzień śmierci. Jeżeli przykładowo dana osoba dochodzi do dziedziczenia dopiero dlatego, że wcześniej spadek odrzucił jej rodzic, termin trzeba ustalać z uwzględnieniem momentu, w którym dowiedziała się o tej sytuacji.
Gdzie można odrzucić spadek?
Oświadczenie o odrzuceniu spadku można złożyć przed sądem albo przed notariuszem. Przy wyborze sposobu działania trzeba przede wszystkim pilnować sześciomiesięcznego terminu.
Co się stanie, jeśli nic nie zrobię przez 6 miesięcy?
Brak oświadczenia w terminie oznacza obecnie przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza. Jest to forma ograniczająca odpowiedzialność za długi spadkowe do wartości stanu czynnego spadku, ale nie oznacza, że można całkowicie zignorować sprawy związane z zadłużeniem. Przy większej liczbie wierzycieli albo niejasnym stanie majątku nadal istotne może być prawidłowe ustalenie i udokumentowanie zakresu odpowiedzialności.
Czy po odrzuceniu spadku dziedziczą moje dzieci?
Odrzucający spadek jest traktowany tak, jakby nie dożył otwarcia spadku, dlatego w wielu sytuacjach do dziedziczenia mogą dojść jego dzieci. Nie zawsze będą one jednak kolejnymi spadkobiercami, ponieważ zależy to od konkretnego układu rodzinnego i podstawy dziedziczenia. Z tego powodu przed odrzuceniem spadku warto przeanalizować nie tylko własną sytuację, ale cały dalszy krąg osób powołanych
Czy w imieniu małoletniego dziecka zawsze trzeba uzyskać zgodę sądu?
Nie. Od 15 listopada 2023 r. w określonych przypadkach rodzice mogą odrzucić spadek w imieniu dziecka bez wcześniejszego zezwolenia sądu. Dotyczy to przede wszystkim sytuacji, w których dziecko dochodzi do dziedziczenia wskutek wcześniejszego odrzucenia spadku przez rodzica i spełnione są dodatkowe ustawowe warunki dotyczące m.in. działania rodziców oraz sytuacji innych zstępnych. W pozostałych przypadkach zezwolenie sądu może nadal być potrzebne.
Czy można odrzucić tylko długi i zachować mieszkanie?
Nie. Spadku nie można odrzucić częściowo tylko w odniesieniu do niekorzystnych składników. Odrzucenie powoduje wyłączenie spadkobiercy z danego dziedziczenia, a więc dotyczy zarówno aktywów, jak i długów. Przed podjęciem decyzji warto dlatego ustalić rzeczywistą wartość majątku oraz skalę zobowiązań, jeśli jest to możliwe.
Czy można odrzucić spadek po upływie sześciu miesięcy?
Po przekroczeniu terminu zwykłe złożenie oświadczenia o odrzuceniu spadku nie wystarczy, ale w szczególnych sytuacjach możliwe może być uchylenie się od skutków niezłożenia oświadczenia w terminie. Dotyczy to przede wszystkim przypadków, w których wystąpił prawnie doniosły błąd albo groźba, a skuteczność takiego działania wymaga spełnienia dodatkowych warunków i zatwierdzenia przez sąd. Samo późniejsze odkrycie, że spadek był zadłużony, nie oznacza automatycznie, że termin można przywrócić.